“Prenseslik zor meslektir.” der Murat Bardakçı. Zor, çünkü bu hikâyede mesele bir unvan taşımaktan ibaret değildir. Tarihin kırıldığı bir anda, iki dünyanın arasında kalmayı ifade eder. Ne tamamen geçmişe ait olmak mümkün gözükür ne de kurulan yeni düzene kolayca dahil olabilmek.
ODAP Kütüphane serimizin sekizinci bölümünde “Neslişah” var. Kitap, Osmanlı İmparatorluğu’nun son döneminden Cumhuriyet’in kuruluşuna uzanan dönüşümü, Neslişah Sultan’ın hayatı üzerinden anlatıyor. Sürgün, aidiyet, kopuş ve yeniden konumlanma metnin ana eksenini oluşturuyor.
Dikkat çeken nokta, anlatının keskin bir kopuş hikâyesi kurmamasıdır. Hanedanın sürgünü ile Cumhuriyet’in inşası arasındaki çizgi çoğu zaman anlatıldığı kadar belirgin değildir.
Bu yüzden metin okuru rahat bir pozisyona yerleştirmez. Hangi tarafın hikâyesini okuduğunuzu sorgularsınız. Bir dönemin kapanışı başka bir dönemin başlangıcı olarak okunabilir, fakat bu geçiş her aktör için aynı anlama gelmez.
“Prenseslik” bu hikâyede bir ayrıcalık değil, arada kalmışlık halidir. Ne tamamen içeride ne tamamen dışarıda olabilmenin yarattığı gerilim okunur. Neslişah, Türkiye’nin yakın tarihine tek bir anlatı üzerinden bakmanın sınırlarını gösteren güçlü bir metindir.
Kitabi Değerlendiren: Gökçen Kunukcu-Araştırma Asistanı
